Chuyển đến nội dung chính

Giữa đức hạnh, quả cảm và hùng ngôn, đâu mới là lựa chọn của Khổng Tử?

 Giữa đức hạnh, quả cảm và hùng ngôn, đâu mới là lựa chọn của Khổng Tử?

Giữa quả cảm, hùng ngôn và đức hạnh, bạn lựa chọn điều gì? Mỗi người đều có chí hướng và cách nhìn nhận khác nhau. Với bậc trí giả như Khổng Tử, ông đã đưa ra lựa chọn cho riêng mình.

Một ngày nọ, Khổng Tử cùng ba đồ đệ thân tín là Tử Lộ, Tử Cống và Nhan Hồi du ngoạn đến núi Nông Sơn. Đứng trên đỉnh núi, tĩnh nhìn mênh mông, Khổng Tử hỏi các học trò: “Đứng trên cao mà nhìn xa trông rộng. Đại trượng phu nuôi chí hướng trùng trùng, các con hãy thật lòng nói ta nghe về chí hướng của mình?”.

Tử Lộ liền bước lên và nói: “Con mong muốn được dùng những mũi tên có lông vũ màu trắng, với cờ đỏ phấp phới. Khi kèn gióng, chuông ngân và trống giục, con sẽ tiến quân đánh tan kẻ thù bằng sức mạnh vô địch, giành lại hàng ngàn dặm đất bị mất. Tử Cống và Nhan Hồi có thể làm quân sư cho con”.

Khổng Tử tán dương: “Quả là quả cảm!”

Tử Cống bước lên và nói: “Đến một ngày, khi Tề – Sở giao tranh. Trong thời khắc sắp xảy ra trận chiến, con sẽ xuất hiện với áo choàng trắng và nón trắng, con khuyên giải cả hai nước về cái giá đắt mà giang sơn xã tắc sắp gánh chịu. Không cần một lính tốt, con sẽ kết thúc cuộc giao tranh. Tử Lộ và Nhan Hồi có thể giúp con”.

Khổng Tử nói: “Quả là hùng ngôn!”

Nhan Hồi vẫn lặng thinh không nói. Khổng Tử hỏi học trò: “Nhan Hồi, lẽ nào con không có đạo lý để nói ra?”

Nhan Hồi trả lời: “Văn – võ, cả hai phương diện họ đều đã nói cả rồi. Con còn có gì để nói đây?”

Khổng Tử nói: “Dù vậy, quân tử đều có chí lớn. Hãy nói ta nghe đạo lý của con”.

Nhan Hồi thưa: “Con nguyện lòng phò trợ một vị minh vương, lấy lễ nhạc mà giáo hóa lòng dân. Khiến vua lấy Đạo trị thiên hạ. Khiến quan lại sống đức độ. Bách tính ôn hòa, hiền lành và sống an cư lạc nghiệp.

Binh khí nung thành nông cụ, khắp nơi là đất canh tác. Con người thân thiện với xóm giềng bằng hữu. Những quốc gia lân cận nhìn hưng thịnh và công lý chân chính của nước ta mà giải tán quân đội, ngừng giao tranh. Nếu khắp thiên hạ đều như vậy, sẽ không phải lo binh đao loạn lạc. Nếu ngày ấy đến, sẽ không cần Tử Lộ và Tử Cống lao tâm khổ tứ nữa”.

Khổng Tử hết lời ngợi khen cậu học trò: “Mỹ hảo, quả là đức hạnh!”

Tử lộ hỏi: “Thưa Thầy, Thầy chọn cách nào?”

Khổng Tử nói: “Bởi vì không tổn hại ngân khố quốc gia, không nguy hại bách tính, lại không cần lời lẽ khoa trương, ta chọn kẻ đại đức”.

Niềm tin rằng Đạo sẽ cứu vớt nhân loại và giúp con người sống hòa bình và an lạc là tâm niệm chân thành của Khổng Tử.

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Ý nghĩa “Nhất mệnh – Nhì Vận – Tam Phong Thuỷ – Tứ Âm Phúc – Ngũ Tri thức”

  Theo quan niệm của những sách cổ học thuật số Phương Đông xưa có câu: “Nhất mệnh, nhì vận, tam Phong Thuỷ, tứ âm phúc, ngũ tri thức”. Câu này ý nghĩa như thế nào? Nghĩa là số mệnh là yếu tố quyết định toàn cục cuộc đời của một con người, tiếp đến là ảnh hưởng của thời vận, thứ ba là ảnh hưởng của phong thủy. Nói cách khác, số mệnh và sinh ra gặp thời là yếu tố tiền định thuộc tiên thiên; phong thủy là hậu thiên, được quyết định bởi hành vi của đương số và sự điều chỉnh môi trường sinh sống. Ngay từ lúc con người sinh ra đã được trời ban cho một “Số mệnh”, từ trong “mệnh” đó sẽ diễn sinh ra “vận” để chi phối cuộc sống sau này. Mệnh là sinh ra đã có sẵn, không thuộc phạm vi khống chế của bản thân, ví dụ như xuất thân, tướng mạo, cá tính, số lượng anh chị em,…, đó chính là “số mệnh” tiên thiên không thể thay đổi được, nên người xưa bình thản tiếp nhận và chấp nhận sống chung với nó. Căn cứ vào lý luận của Tử Vi Đẩu số, Tử Bình, Bát Tự Hà Lạc,… cuộc đời thực tế của con người là được ...

Nghệ thuật nói chuyện chân thành, thiện tâm của cổ nhân

 Nghệ thuật nói chuyện chân thành, thiện tâm của cổ nhân Nói chuyện là một môn nghệ thuật, giao tiếp giữa người với người đều cần chia sẻ bằng lời nói. Làm thế nào để biểu đạt quan điểm của bản thân một cách rõ ràng mà không khiến người khác cảm thấy bị tổn thương là điều đáng để chúng ta suy ngẫm. Mạnh Tử nói: “Dùng lời người khác có thể hiểu để kể về những đạo lý sâu xa, là giỏi ăn nói vậy”. Thế nào là những lời dễ hiểu? Sách “Đại học” có viết “Dùng những việc quanh mình làm ví dụ mà nói rõ đạo lý, có thể giúp người khác dễ hiểu và tiếp nhận hơn.” Về điều này, có một câu chuyện giản dị giữa Mạnh Tử và Tề Tuyên Vương như vậy. Một hôm, Mạnh Tử tới yết kiến Tề Tuyên Vương. Tề Tuyên Vương hỏi Mạnh Tử: “Người như ta có thể hành vương đạo không?” Mạnh Tử nói: “Đương nhiên là có thể! Chỉ cần ngài có thể khiến bách tính trong thiên hạ được an lạc, vậy thì ai là người không muốn tôn ngài làm vương được đây?” Tuyên Vương hỏi: “Vậy ta có thể khiến bách tính trong thiên hạ được an lạc hay kh...

Đời người phiền não bởi vì "buông không được, nghĩ chẳng thông, nhìn không thấu, quên chẳng nổi"

  https://vandieuhay.net/wp-vdh/uploads/2020/04/f4609f036c45851bdc54.jpg (Ảnh minh họa) Người ta thường bị vướng víu, quanh quẩn trong những điều nhỏ nhặt để rồi huỷ hoại cảm xúc bản thân. Nếu có thể buông bỏ những gánh nặng trong lòng, làm phong phú nội tâm, thì cuộc sống sẽ biểu hiện cho người ta những cảnh tượng tốt đẹp khác. Im lặng và mỉm cười là hai thứ lợi hại. Mỉm cười là cách để giải quyết nhiều vấn đề, im lặng là cách để tránh những vấn đề rắc rối xảy ra. Trên đời không có mấy ai hoàn mỹ, người có thể chấp nhận khuyết điểm của bạn là người yêu thương bạn thật sự. Và cha mẹ chúng ta chính là những người như vậy. Quá khứ đã qua, tương lai chưa đến, cuộc sống là trân trọng hiện tại. Đôi khi, bạn thấy mệt mỏi, có lẽ bạn đang nuối tiếc quá khứ và nghĩ nhiều về tương lai. Tín nhiệm giống như một mảnh giấy. Nếu đánh mất lòng tin, thì mảnh giấy sẽ bị nhăn nheo và không thể khôi phục lại nguyên dạng. Vậy nên, làm người phải biết giữ chữ Tín. Nếu không có lòng tốt và tình thương, t...